In een doorsnee Amerikaanse prefab woning zit plastic in bijna elk groot oppervlak, van de vloer en de verf tot de keukenkastjes en de isolatie. Dat is de kern van een studie van het Healthy Materials Lab van Parsons School of Design in New York, waar Dezeen op 22 september over schreef. Volgens de onderzoekers brengt al die op aardolie gebaseerde materialen aanzienlijke risico’s mee voor gezondheid en milieu.
Wat de onderzoekers vonden
Het rapport heet Manufactured Homes: An Analysis of Health and Environmental Impacts of Common Building Materials. De onderzoekers namen één van de goedkoopste modellen van een grote Amerikaanse fabrikant van prefab woningen als voorbeeld en belden het bedrijf op als zogenaamde kopers om te vragen welke materialen erin zitten. Ze vonden polyethyleen, pvc en polypropyleen, het meest in de keuken en de badkamer. Op de projectpagina van het lab staat dat zo’n woning in totaal meer dan 1400 kilo aan schadelijke ingrediënten kan bevatten, waarvan een deel in verband wordt gebracht met kanker en verstoring van de hormoonhuishouding. Vinylvloeren, tapijt van pet en acrylverf domineren de binnenkant en geven volgens het lab in de loop van de tijd vluchtige organische stoffen af aan de binnenlucht.
De onderzoekers zeggen er zelf eerlijk bij dat één huis geen statistisch representatieve steekproef is. Jonsara Ruth, design director van het lab, noemt het wel een typisch voorbeeld van goedkope conventionele bouw in de Verenigde Staten, en zegt dat plastic in nieuwe Amerikaanse woningen breed voorkomt, niet alleen in prefab. De fabrikant reageerde niet op vragen van Dezeen.
Wat je ermee kunt als je zelf materialen kiest
Dit gaat over Amerikaanse prefab woningen, en ik ga niet doen alsof een Nederlands huis hetzelfde is. Maar vergelijkbare materialen liggen hier gewoon in de winkel. Pvc op de vloer, folie op keukenfronten, kunststof plinten, vloerkleden van gerecycled pet. Het lab zegt ook niet dat prefab slecht is. Het wil juist laten zien dat het met gezondere materialen kan, voor een betaalbare prijs. Linoleum in plaats van vinyl is een van hun voorbeelden, een afwerking van hout in plaats van plastic een ander.
Dat vind ik de nuttigste les. Niet dat je in paniek je vloer eruit moet slopen, maar dat de keuze voor een oppervlak ook een keuze is voor wat je jarenlang inademt. Wie nu twijfelt over een nieuwe vloer, kan dat meenemen naast de praktische vragen die we eerder op een rij zetten in klikken of lijmen bij pvc. Kijk ook naar wat er onder en achter zit, want lijm, kit en de kern van een plaat tellen net zo goed mee als de bovenlaag die je ziet.
Mijn eigen vuistregel is simpel. Hoe groter het oppervlak en hoe dichter het bij je bed of je eettafel zit, hoe meer het loont om te vragen waar het van gemaakt is. Een lampenkap van kunststof maakt weinig uit, een vloer van veertig vierkante meter wel.
